Kiến Trúc Pháp Tại Hà Nội

Sự hiện diện đầu tiên của phong cách xây dựng Pháp ở hà nội là từ năm 1803, khi vua Nguyễn Gia Long đến xây lại thành hà nội thủ đô theo loại Vauban dưới sự chỉ đạo của 4 kỹ sư công binh Pháp.

Bạn đang xem: Kiến trúc pháp tại hà nội

Tuy nhiên yêu cầu đến khi thành lập khu nhượng địa năm 1875 ngơi nghỉ ven sông Hồng (kéo dài từ phố Phạm Ngũ Lão cho tới Quân y Viện 108 và bệnh viện Hữu Nghị ngày nay) thì các công trình phong thái kiến trúc Pháp mới thực sự gồm dấu ấn trên Hà Nội. Trải qua sát một cố kỷ (cuối cố kỉnh kỷ 19 cho tới nửa vào đầu thế kỷ 20), phong cách xây dựng thời kỳ Pháp thuộc với sự đa dạng và phong phú về phong cách đã để lại cho hà thành một di sản phong cách xây dựng quý giá.

Trong bài viết này, công ty chúng tôi muốn kể tới những phong cách chủ đạo, để lại đa số dấu ấn ví dụ trong kiến trúc thời kỳ này.

1. Phong thái kiến trúc chi phí thực dân

Ảnh 1: Bảo tàng lịch sử hào hùng Quân sự (trước đây là Sở chỉ đạo quân team Pháp)

Phong cách kiến trúc Tiền thực dân cư Hà Nội ban đầu hình thành từ chủ yếu khu tô giới với đa số ngôi nhà làm việc, nhà tại cho sĩ quan và binh lính Pháp. Với mong mỏi muốn đã có được những ko gian phù hợp với chức năng quan trọng nhưng kiêng được sự nắng nóng oi ả mùa hè, những sĩ quan công binh Pháp sẽ nghĩ ra một hiệ tượng kiến trúc nhiệt đới thô sơ với những hành lang rộng bao lấy không khí chính.

Sau khi thu được thành thành phố hà nội và trở nên nó thành Sở chỉ huy quân team Pháp, những sĩ quan lại công binh cũng gây ra một loạt công trình trong thành nội cũng tương tự trên trục mặt đường nối khu vực nhượng địa cùng với Hoàng Thành cũ (nay con đường phố Tràng chi phí – Tràng Thi – Điện Biên Phủ) và khu vực xung quanh hồ Hoàn tìm theo phong cách Tiền thực dân.

Các công trình kiến trúc phong thái Tiền thực dân thường xuất hiện bằng hình chữ nhật dễ dàng có hiên chạy dài rộng chạy xung quanh. Nhà thường sẽ có hai tầng, sàn tầng hai cần sử dụng dầm đỡ thép hình cuốn gạch ốp ở trên. Mái dốc lợp ngói hoặc tôn. Tường chắn mái xây gạch dùng để làm trang trí khía cạnh tiền bao gồm một vài hiệ tượng tranh trí dễ dàng như hàng con tiện hoặc đắp xi măng hình hoa lá. Hành lanh xung quanh nhà được tạo thành ra bề ngoài cuốn vòm hình cung hoặc bán cầu gồm khoá vòm.

Nhìn thông thường thì đấy là phong cách mag tính công suất duy lý, ít chú trọng về mặt thẩm mỹ và làm đẹp nên không có nhiều giá trị về mặt kiến trúc. Mặc dù vậy chúng cũng là đại diện cho kiến trúc Pháp trực thuộc thời kỳ sơ khởi nên cũng rất cần phải tôn trọng tại một mức độ tuyệt nhất định.

Một số công trình xây dựng tiêu biểu: Bảo tàng lịch sử dân tộc Quân sự (ảnh 1), Toà thị thiết yếu (chỉ còn toà bên số 12 Lê Lai), một số trong những nhà chữa bệnh trong khuôn viên Quân y Viện 108 và khám đa khoa Hữu Nghị.

Đặc điểm dìm dạng: bên 1-3 tầng, mặt bằng hình chữ nhật, mái dốc lợp ngói hoặc tôn, bao gồm hành lang phủ quanh tạo ra hiệ tượng cuốn vòm liên tục.

2. Phong cách kiến trúc Tân Cổ điển

*

Ảnh 2: Phủ quản trị (trước đây là Phủ Toàn quyền Đông Dương)

Sau khi cơ phiên bản chinh phục được toàn cục lãnh thổ Đông Dương, người Pháp đã triển khai một công cuộc xây dựng bự ở thủ đô nhằm thay đổi nó thành thủ tủ toàn quanh vùng Đông Dương. Những công thự lớn tiêu biểu vượt trội cho cơ quan ban ngành thực dân như tủ Toàn quyền, Dinh Thống Sứ, Toà án… được xây dựng. Để mô tả cho sự oai nghi của tổ chức chính quyền mới thì ko gì bằng việc thực hiện các bề ngoài kiến trúc Cổ điển. Sau này, phong thái Tân-Cổ điển còn tác động sang các công trình béo về ghê tế-văn hoá ở tp. Hà nội như ga hàng Cỏ, trụ sở công ty hoả xa Đông Dương-Vân Nam, đơn vị hát Thành phố, Viện Radium Đông Dương… và nhiều biệt thự hạng sang dành cho những người Pháp nghỉ ngơi Hà Nội. Phong thái kiến trúc Tân-Cổ điển ở thủ đô hà nội thời kỳ này không thể là Tân-Cổ điển Pháp đơn thuần nữa nhưng mang nhiều màu sắc của nhà nghĩa Triết chung. Tuy vậy vẫn sử dụng bố cục tổng quan đối xứng nghiêm ngặt, các kết cấu hình học và xác suất vẫn được tuân thủ, các thức cổ xưa vẫn mang ý nghĩa áp đảo, tuy nhiên ở nhiều dự án công trình các cụ thể của bản vẽ xây dựng Phục hưng, Baroque cũng khá được sử dụng.

Phong cách kiến trúc Tân-Cổ điển là phong thái kiến trúc áp đảo so với các công trình công cộng bự ở tp hà nội thời kỳ Pháp thuộc với cũng là phong thái mang dấu ấn trẻ khỏe nhất của bản vẽ xây dựng thời kỳ này. Ảnh hưởng của chính nó thật đáng buồn, là còn mang đến tận những công trình xây dựng kiến trúc nơi công cộng mới xây dựng vào cuối thế kỷ XX, đầu thế kỷ XXI sống Hà Nội.

Một số dự án công trình tiêu biểu: bao phủ Toàn quyền Đông Dương (ảnh 2), Dinh Thống sứ Bắc Kỳ, phủ Thống sứ (12 Ngô Quyền), Ga mặt hàng Cỏ, doanh nghiệp Hoả xa Đông Dương – Vân phái nam (82 è Hưng Đạo), đơn vị hát lớn, Viện Radium Đông Dương (43 quán Sứ), hotel Metropole (15 Ngô Quyền).

Đặc điểm nhận dạng: bố cục cân đối, sử dụng nhiều thức cổ điển, mái dốc lợp ngói tây hoặc ngói đá, nhiều hình thức trang trí đa dạng sử dụng các thức, chi tiết Cổ điển La Mã, Phục hưng, Baroque.

3. Phong cách kiến trúc địa cách thức

*

Ảnh 3: Trụ sở bộ Tư pháp (trước đấy là Trường nữ học Pháp)

Từ trong thời điểm 1900, một lượng hơi lớn tín đồ Pháp đang tới tp hà nội làm việc, sinh sống. Họ sở hữu theo rất nhiều hoài niệm về quê nhà thông qua những công trình xây dựng kiến trúc địa điểm họ đang sống (chủ yếu ớt là các địa phương khu vực miền bắc nước Pháp cùng vùng Paris) và thế nên cũng ban đầu từ thời hạn này, hàng loạt biệt thự, trường học cho tất cả những người Pháp được kiến thiết theo phong cách kiến trúc địa phương Pháp.

Các công trình phong cách địa phương miền bắc bộ Pháp bao gồm mái với độ dốc lớn, những công trình phong cách vùng Paris bao gồm độ dốc vừa phải gồm hệ con sơn mộc đỡ phần mái nhô ra khỏi tường. Tuy nhiên cũng phải để ý rằng kiến trúc phong thái địa phương pháp xây dựng ở hà nội thủ đô không giống hoàn toàn ở bao gồm quốc nhưng mà đã mang những tính công năng, thực dụng cùng dỡ để nhiều những vẻ ngoài trang trí nguyên gốc. Hầu hết công trình phong thái địa phương thức ở tp hà nội nhìn bình thường mang đậm tính hồi cố, duyên dáng, mang các nét con kiến trúc những địa phương miền bắc bộ nước Pháp với vùng Paris, tuy nhiên đã có những chuyển đổi nhất định để phù hợp với công suất mới và khí hậu nhiệt độ đời Việt Nam.

Một số dự án công trình tiêu biểu: Grand Lycée AIber Sarraut (1B Hoàng Văn Thụ), Petit Lycée (8 nhị Bà Trưng), Trường nữ giới học Pháp (58 nai lưng Phú, ảnh 3) và một số trong những biệt thự tại quần thể Ngoại giao đoàn.

Đặc điểm nhấn dạng: đơn vị 2-3 tầng, mái dốc lợp ngói, có hệ nhỏ sơn đỡ mái được làm bằng gỗ mảnh hình tam giác được tiện xung khắc công phu, hoạ ngày tiết trang trí hiếm hoi nhưng tương đối tinh tế.

Xem thêm:

4. Phong các kiến trúc Art Deco

*

Ảnh 4: ngân hàng Nhà nước nước ta (trước đây là Chi nhánh bank Đông Dương)

Sau chiến tranh trái đất lần trang bị nhất, các hoạt động kinh tế trở nên sôi động hơn, một làn sóng đầu tư chi tiêu của bạn Pháp, một phần nhỏ của người Hoa và fan Việt ra mắt ở Hà Nội. Một loạt trụ sở ngân hàng, doanh nghiệp và nhiều biệt thự tư nhân được xây dựng. Vì đó là các hoạt động chi tiêu tư nhân nên người chủ của bọn chúng cũng không nên nhờ tới những kiến trúc sư “cung đình” như A-H. Vildieu nữa. Những kiến trúc sư tất cả đầu óc cải tiến hơn được trọng dụng và từ đó một thiết kế hiện đại, đơn giản và giản dị và thực dụng, cân xứng với xu hướng kiến trúc đang cách tân và phát triển ở Tây Âu và Bắc Mỹ thời bấy giờ, phong cách Art Deco, được ứng dụng trong kiến tạo nhiều công trình xây dựng ở Hà Nội.

Kiến trúc Art Deco bước đầu phát triển ở thủ đô từ trong thời hạn 1920 và đặc trưng mạnh mẽ vào trong những năm 1930. Những dự án công trình xây dựng theo xu hướng này thường sử dụng những hình khối kinh điển trong bố cục tổng quan không gian, các khối vuông, chữ nhật kết hợp với các khối bán trụ tạo ra một bề ngoài kiến trúc tân tiến và giản dị. Cung cấp đó là những hoạ ngày tiết trang trí bằng thép uốn hoặc đắp nổi bằng xi măng, thạch cao với mặt đường nét mềm mịn và mượt mà làm giảm bớt sự thô nặng của những khối công ty đạo. Đây cũng chính là hình loại phong cách xây dựng được nghiên cứu và có tương đối nhiều sự cải biên nhằm tới sự hài hoà với khí hậu và phong cảnh Hà Nội.

Một số dự án công trình tiêu biểu: chi nhánh ngân hành Đông Dương (ảnh 4), đơn vị in IDEO (24 Tràng Tiền), công ty AVIA (39 trằn Hưng Đạo), Bưu năng lượng điện (6 Đinh Lễ), những toà công ty số 91 Đinh Tiên Hoàng và 31 Tràng Tiền, cùng rất nhiều biệt thự trải từ bỏ quận tía Đình cho tới cuối những phố Bà Triệu, hàng Chuối.

Đặc điểm dấn dạng: Hình khối đơn giản mang tính hiện nay đại, đại phần nhiều là mái bằng, sử dụng với liều lượng vừa phải những hoạ máu trang trí cùng bề mặt đứng.

5. Phong cách kiến trúc Đông Dương

*

Ảnh 5: Trụ sở bộ Ngoại giao (trước đấy là Sở Tài thiết yếu Đông Dương)

Thập kỷ 1920 sinh sống Hà Nội, sau thời điểm một loạt công trình đại diện cho cơ quan ban ngành thực dân theo phong đổi mới Cổ điển được thiết kế và chuyển vào sử dụng cho biết chúng trọn vẹn không cân xứng với khí hậu tương tự như truyền thống thẩm mỹ và cảnh quan ở đây. Bản thân giới trí thức Pháp ngơi nghỉ thuộc địa cũng nhận biết việc áp đặt hầu hết giá trị văn hoá từ bao gồm quốc vào một đô thị bản địa có truyền thống lâu đời văn hoá lâu đời và rất cực nhọc chấp nhận. Bởi vì vậy việc tìm kiếm tòi một phong cách kiến trúc vừa có khả năng đáp ứng công năng hiện đại, vừa phù hợp với khí hậu, cảnh quan và truyền thống cuội nguồn văn hoá địa phương được một loạt kiến trúc sư fan Pháp và tiếp đến là người việt nam theo đuổi, từ đó tạo ra một phong thái kiến trúc kết hợp sau này được hotline là phong cách kiến trúc Đông Dương.

Kiến trúc theo phong thái Đông Dương là những công trình xây dựng có cấu tạo mặt bằng, hình khối hoàn toàn theo dạng hình Pháp phổ biến lúc bấy giờ, tuy thế đã gồm sự kiếm tìm tòi, thay đổi về mặt không khí và cấu tạo kiến trúc nhằm mục tiêu tạo ra những công trình có công dụng thích nghi với điều kiện khí hậu, cảnh quan cũng giống như truyền thống văn hoá bạn dạng địa. Những kiến trúc sư theo phong cách này thường áp dụng những vẻ ngoài và cụ thể kiến trúc truyền thống Việt Nam, Khmer vào việc tạo cho các bộ mái, ô văng che cửa, cùng những hoạ máu trang trí khác. Quan sát chung đấy là phong cách thành công nhất trong việc tạo nên những công trình xây dựng kiến trúc đẹp, hiện tại đại, phù hợp với khí hậu, cảnh sắc và văn hoá truyền thống phiên bản địa thời kỳ Pháp thuộc.

Một số công trình tiêu biểu: Toà nhà bao gồm Đại học tập Đông Dương (19 Lê Thánh Tông), Sở Tài bao gồm (ảnh 5), kho lưu trữ bảo tàng Louis Finot (*) (1 Phạm Ngũ Lão), Viện Pasteur (1 Y-éc-xanh), thánh địa Cửa Bắc, Câu lạc cỗ thuỷ quân (36 è cổ Phú).

Đặc điểm dìm dạng: bố cục mặt bằng hình khồi đăng đối kiểu dáng Châu Âu gớm điển. Sử dụng nhiều thức cột, mái và các cụ thể kiến trúc cổ truyền nước ta và Khmer, hệ thống cửa lấy tia nắng và thông gió thoải mái và tự nhiên được chú trọng.

6. Phong cách kiến trúc Pháp – Hoa

*

Ảnh 6: Dinh thự số 26 Phan Bội Châu

Kiến trúc phong thái Pháp-Hoa chắc hẳn rằng cũng xuất phát từ phát minh muốn xây dựng đều công trình đáp ứng được công năng hiện đại nhưng vẫn mang color kiến trúc Á Đông. Tuy nhiên, không giống với những kiến trúc theo phong thái Đông Dương, áp dụng đa phần cách thức kiến trúc, những yếu tố trang trí việt nam và Khmer, những tác giả của các công trình Pháp-Hoa lại phần nhiều sử dụng phương thức và nhân tố trang trí truyền thống Trung Hoa.

Kiến trúc phong thái Pháp-Hoa ở thủ đô hà nội thể hiện công ty yếu trong các dinh thự và biệt thự. Những ngôi đơn vị theo phong thái này hay chỉ bao gồm 2 tầng cùng với cách sắp xếp tổng mặt bằng theo mẫu mã nhà chủ yếu – bên phụ, đặc biệt quan trọng ở các dinh thự thông thường sẽ có vườn trước không nhỏ có bố trí non bộ. Mái dốc lợp ngói ống, ngói tráng men, tư góc uốn nắn cong với được trang trí khá mong kỳ, nhỏ sơn đỡ mái dạng trồng đấu nhiếu lớp. Ở một vài công trình có khối hệ thống cột tròn với các tai cột ngang. Phần tô điểm được chú trọng những với các yếu tố tô điểm kiểu nước trung hoa cổ. Ở các công trình theo phong thái Pháp – Hoa ít thấy những giải pháp lấy tia nắng hay thông gió tự nhiên tương xứng với khí hậu Hà Nội.

Một số dự án công trình tiêu biểu: Dinh Tổng đốc Hoàng Trọng Phu (46 Hoàng Diệu), dinh thự số 26 Phan Bội Châu (ảnh 6), nhà hàng Thuỷ Tạ, một số biệt thự trên những phố Phan Đình Phùng, cửa hàng Thánh, cùng quanh hồ nước Thuyền Quang.

Đặc điểm thừa nhận dạng: Nhà bao gồm 2 tầng, mái dốc lợp ngói ống hoặc ngói tráng men, trang trí mong kỳ, thực hiện nhiều thức và cụ thể kiến trúc cổ điển Trung Hoa.

7. Phong cách kiến trúc Neo-Gothic

*

Ảnh 7: nhà thờ Làng Tám

Phong biện pháp mà shop chúng tôi gọi là Neo-Gothic với ý nghĩa sâu sắc mong muốn hồi phục Gothic của không ít người thiết kế nối sát với quá trình xây dựng những nhà thờ công giáo ở Hà Nội. Năm 1883, mang cớ miếu Báo Thiên có từ lâu nát với ở trong triệu chứng nguy hiểm, Tổng đốc tp. Hà nội Nguyễn Hữu Độ đã sai khiến phá huỷ ngôi chùa, khu vực đất của nhà chùa được Công sứ M.Bonal nhượng lại mang lại Hội truyền giáo. Trên khu đất nền này, giám mục Puginier với tư phương pháp là người thi công và chỉ huy thi công, đã xây dựng nhà thời thánh Saint Joseph còn được gọi là Nhà thờ lớn, xong xuôi năm 1888. Cùng với sự xâm nhập của đạo Thiên Chúa, tương đối nhiều nhà cúng lớn nhỏ cũng đựơc xây cất ở những xứ đạo nội, ngoại thành thành phố hà nội trong không bao lâu sau đó.

Đặc điểm của phong cách xây dựng nhà thờ làm việc Hà Nội phần nhiều là mô phỏng hình thức kiến trúc Gothic Pháp tuy thế được giản lược cực kỳ nhiều. Đó là cách tổ chức mặt bằng hình chữ thập, khía cạnh đứng ba nhịp, nhịp thân là lối vào chính, phía trên có cửa sổ “hoa hồng”, hai bên là những lối vào phụ bên trên là tháp chuông. Mặc dù nhiên, khác với các nhà cúng Gothic Pháp sử dụng tương đối nhiều yếu tố trang trí, phong cách thiết kế nhà thờ thủ đô chỉ tổ chức triển khai nhiều cửa sổ hình cuốn nhọn mẫu mã Gothic mà số đông không thêm vào các yếu tố trang trí buộc phải trông khá khô khan. Trong các các dự án công trình Neo-Go thic ở thủ đô hà nội nổi lên một ngôi nhà thờ nhỏ dại ở quận Hoàng Mai, nhà thờ Làng Tám, phong cách thiết kế nhà cúng này mang những thần thái Gothic Pháp với một tỷ lệ khá hài hoà xung quanh đứng, kết hợp với nhiều hoạ huyết trang trí theo phong thái Gothic dù còn không tinh tế. Nhìn bao quát thì phong cách Neo – Gothic sống Hà Nội nối liền với phong cách xây dựng nhà bái Công giáo, cực hiếm về mặt thẩm mỹ chưa cao tuy nhiên lại mang các giá trị về mặt lịch sử dân tộc và cảnh quan.

Một số công trình tiêu biểu: nhà thời thánh lớn Hà Nội, nhà thời thánh Làng Tám (ảnh 7), thánh địa Hàm Long (Gothic Anh).

Đặc điểm dấn dạng: mặt đứng tía nhịp với ba cửa vào, phần trung trọng điểm thấp rộng có hành lang cửa số “hoa hồng”, nhị tháp cao ở hai bên. Bố trí nhiều cửa sổ cuốn nhọn thứ hạng Gothic, kính màu sắc được thực hiện rộng rãi.

——————————————–

Chú thích :

(*) kho lưu trữ bảo tàng Lonis Finot vì KTS Ernest Hébrard thiết kế, tuy vậy có đưa vào một trong những thức với yếu tố kiến trúc Trung Hoa cổ nhưng phần lớn vẫn là những thức, chi tiết Việt cùng Khmer cổ, phong thái chủ đạo vẫn là phong cách Đông Dương.